Premier Tusk o aferze Orlenu: "ponura całość" i apel do Prezydenta o podpisanie ustawy paliwowej

Premier wskazuje na "magiczny trójkąt": kryptowaluty, paliwa i politykę

Podczas posiedzenia Rady Ministrów Premier Donald Tusk odniósł się do publikacji dziennika "Financial Times", który opisał jedną z afer związanych z Danielem Obajtkiem i spółką Orlen. Według przedstawionych informacji były prezes koncernu miał narazić spółkę na stratę 1,6 mld zł. Szef rządu nie krył oburzenia, mówiąc o splocie okoliczności, które jego zdaniem układają się w niepokojący obraz polskiej gospodarki ostatnich lat.

Premier zapowiedział pełne rozliczenie nieprawidłowości związanych z działalnością Orlenu za czasów PiS. Zaapelował również do Prezydenta Karola Nawrockiego, by nie blokował ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków firm paliwowych. Jak podkreślił, drugi raz rząd przyjął ten projekt, a po podpisie Prezydenta możliwa będzie realizacja kolejnego wariantu CPN. Szef rządu zapowiedział także zaostrzenie kar za lekceważenie sygnalizacji na przejazdach kolejowych, a odpowiedni projekt został przyjęty podczas tego samego posiedzenia Rady Ministrów.

"Wszystko układa się w bardzo ponurą całość, bo oprócz tego magicznego trójkąta: kryptowaluty, brudne interesy na paliwach i PiS, dochodzą konsekwentne weta lub blokady ze strony Prezydenta"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Premier dodał, że cały świat dowiaduje się o aferze Orlenu za czasów pana Obajtka, a straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie sięgają 1,6 mld zł. Jego zdaniem to właśnie kryptowaluty pomogły w realizacji "brudnego interesu z paliwem", a mechanizm miał opierać się na dziwnych pośrednikach i przekazywaniu pieniędzy bez gwarancji uzyskania surowca.

Szczegóły transakcji, która miała narazić Orlen na gigantyczne straty

Afera opisana przez "Financial Times" dotyczy nieudanej transakcji zakupu wenezuelskiej ropy przez spółkę Orlen Trading Switzerland. Transakcja została zawarta w czasie, gdy prezesem Orlenu był Daniel Obajtek. Spółka wypłaciła pośrednikowi około 230 mln dolarów zaliczki na dostawy ropy, które ostatecznie w dużej mierze nie zostały zrealizowane. To właśnie ten mechanizm – zaliczka bez realnego zabezpieczenia dostaw – stał się punktem wyjścia do szerszego śledztwa.

Premier podczas konferencji przed posiedzeniem Rady Ministrów zwracał uwagę na skalę problemu i jego międzynarodowy wymiar. "Financial Times" pisze o jednym z największych skandali w historii naszego kraju, a cały świat dowiaduje się o aferze Orlenu za czasów pana Obajtka. Straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie to 1,6 mld zł. Okazuje się, że to właśnie kryptowaluty pomogły w realizacji brudnego interesu z paliwem. Dziwni pośrednicy, przekazanie pieniędzy bez gwarancji uzyskania paliwa – mówił Premier Donald Tusk.

Nad śledztwami dotyczącymi Orlenu osobisty nadzór sprawuje Prokurator Generalny Waldemar Żurek. Część osób usłyszała już zarzuty, a niektórzy ukrywają się przed wymiarem sprawiedliwości, między innymi w Dubaju. Premier podkreślił, że Polacy mają prawo znać prawdę o tej sprawie, dlatego informacje o śledztwie i jego postępach będą sukcesywnie przekazywane opinii publicznej.

Ustawa o nadzwyczajnych zyskach i spór z Prezydentem

Rząd po raz drugi przyjął projekt ustawy przewidującej opodatkowanie nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Ma to umożliwić finansowanie działań osłonowych dla kierowców i ograniczenie skutków wzrostu cen paliw. Premier zapowiedział, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę, natychmiast zrealizowany zostanie kolejny etap CPN. Pierwszy projekt został zablokowany przez Prezydenta Karola Nawrockiego, który nie złożył pod nim podpisu i skierował go do Trybunału Konstytucyjnego.

Szef rządu nie ukrywał, że liczy na zmianę decyzji głowy państwa. "Nikt już nie powinien mieć wątpliwości, że tę ustawę trzeba podpisać. To nie ludzie mają płacić za kryzys paliwowy, nie Polacy odpowiadają za wojnę na Bliskim Wschodzie. Nie mamy wpływu na politykę Donalda Trumpa, czy Putina" – argumentował Premier. Środki pozyskane z podatku pozwolą po raz kolejny w tym roku obniżyć VAT i akcyzę na paliwa.

Orlen osiągnął w pierwszym półroczu 2026 r. niemal 16 mld zł zysku netto, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej. Premier podkreślił, że tak dobre wyniki koncernu powinny przełożyć się na realne wsparcie dla obywateli, a nie tylko na zyski spółki. Jego zdaniem opodatkowanie nadzwyczajnych zysków to sprawiedliwe rozwiązanie, które pozwoli sfinansować obniżki cen paliw dla wszystkich kierowców.

"Gwarantuję, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę o nadzwyczajnych zyskach, natychmiast zrealizujemy kolejny etap CPN"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych – nowe przepisy i surowe kary

Rada Ministrów przyjęła również projekt zaostrzający sankcje za wjazd na przejazdy kolejowe mimo czerwonego światła, opuszczających się zapór lub rogatek. Kierowcy, którzy nie będą stosować się do przepisów, mają między innymi automatycznie tracić prawo jazdy na trzy miesiące. W najpoważniejszych przypadkach takie zachowania będą mogły zostać zakwalifikowane jako przestępstwo. Premier zapowiedział, że będzie apelował o szybkie przyjęcie tego zaostrzenia przepisów.

"Zdaję sobie sprawę, że praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, ale nie możemy ryzykować ludzkim życiem, więc będę apelował o szybkie przyjęcie także tego zaostrzenia przepisów. I mam nadzieję, że wszyscy rozumieją potrzebę tych przepisów" – zaapelował Premier Donald Tusk. Zmiany w prawie są odpowiedzią na narastający problem bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych oraz apele środowiska kolejowego.

To także reakcja na niedawną katastrofę w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie pociąg Intercity zderzył się z ciężarówką. W wypadku zginęła jedna osoba, a wiele zostało rannych. Nowe przepisy mają więc wymiar nie tylko prewencyjny, ale także symboliczny – stanowią odpowiedź na tragedię, która wstrząsnęła opinią publiczną i środowiskiem kolejarskim.

Co to oznacza dla mieszkańców Tarnobrzega i regionu?

Dla mieszkańców Tarnobrzega i całego Podkarpacia omawiane zmiany mają wymiar bardzo praktyczny. Obniżka VAT i akcyzy na paliwa, możliwa dzięki ustawie o nadzwyczajnych zyskach firm paliwowych, przełoży się bezpośrednio na ceny na stacjach benzynowych w mieście i okolicach. Kierowcy dojeżdżający codziennie do pracy w Tarnobrzegu, Stalowej Woli czy Rzeszowie odczują różnicę w portfelach, zwłaszcza w kontekście rosnących kosztów utrzymania.

Z kolei zaostrzenie kar za lekceważenie sygnalizacji na przejazdach kolejowych dotyczy regionu w sposób szczególny. Przez teren powiatu tarnobrzeskiego przebiegają ważne linie kolejowe, a niestrzeżone i strzeżone przejazdy są codziennym elementem krajobrazu wielu miejscowości. Każde zdarzenie na przejeździe to potencjalna tragedia, dlatego surowsze przepisy – w tym automatyczna utrata prawa jazdy na trzy miesiące – mogą realnie poprawić bezpieczeństwo mieszkańców.

Nie bez znaczenia pozostaje również kwestia rozliczenia afery Orlenu. Tarnobrzeg, jako miasto o silnych tradycjach przemysłowych i związanych z sektorem paliwowo-energetycznym, szczególnie uważnie przygląda się sprawom dotyczącym strategicznych spółek Skarbu Państwa. Mieszkańcy mają prawo wiedzieć, jak zarządzano majątkiem, który w dużej mierze należy do wszystkich Polaków. Zapowiedź sukcesywnego informowania opinii publicznej o postępach śledztwa może więc spotkać się z dużym zainteresowaniem również w naszym regionie.

Kluczowe liczby i zapowiedzi

• Strata Orlenu w wyniku nieudanej transakcji zakupu wenezuelskiej ropy: 1,6 mld zł
• Zaliczka wypłacona pośrednikowi przez Orlen Trading Switzerland: około 230 mln dolarów
• Zysk netto Orlenu w pierwszym półroczu 2026 r.: niemal 16 mld zł (wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej)
• Automatyczna utrata prawa jazdy za wjazd na przejazd kolejowy mimo czerwonego światła: trzy miesiące
• Drugie przyjęcie przez rząd projektu ustawy o opodatkowaniu nadzwyczajnych zysków firm paliwowych
• Pierwszy projekt ustawy skierowany przez Prezydenta Karola Nawrockiego do Trybunału Konstytucyjnego